Binnenvaartspotter.nl on tour

Vakantie aan de Rijn: prachtige natuur, maar hoogwater

Sankt Goar, zomer 2024

Vakantie geboekt

In de zomer van 2024 trokken wij naar Sankt Goar, een pittoresk stadje aan de Midden-Rijn in Duitsland. Het plan was simpel maar heerlijk: elke dag een paar uur aan het water zitten, camera in de aanslag, en de binnenvaartschepen fotograferen die voorbijglijden door een van de mooiste rivierlandschappen van Europa.

Sankt Goar ligt precies in het hart van het Rijntal, tussen steile wijnbergen en middeleeuwse kastelen, en staat bekend als een van de drukste vaarroutes van Europa. Een ideale plek voor een binnenvaartspotter, zou je denken. Voor iemand die opgegroeid is langs het Julianakanaal, waar de schepen rustig en strak in lijn voorbijkomen, is de Rijn bij Sankt Goar een heel ander beest: stromend, breed, en vol karakter.

De Rijn dacht daar anders over.

Hoogwater gooit roet in het eten

Begin juni 2024 teisterde hevige regenval het zuiden van Duitsland, met rampzalige gevolgen voor tal van dorpen en steden. Het water stroomde via de Rijn naar het noorden en zorgde voor een uitzonderlijk hoge waterstand. Zo'n hoog peil in juni komt gemiddeld slechts eens in de vijftien jaar voor.

Door het hoge water hadden vrachtschepen onvoldoende ruimte om onder bruggen door te varen bij Maxau en Mannheim, en ook op de Midden-Rijn, precies ons stukje rivier bij Sankt Goar, gold een vaarverbod. De eerste drie dagen van onze vakantie was de scheepvaart er volledig gestremd. Geen motorvrachtschepen, geen tankschepen, geen duwstellen. Alleen het hoge, bruine, kolkende water dat voorbijraasde.

📋 Wat is hoogwater op de Rijn precies?

Op de Duitse Rijn werken ze met twee hoogwatermarkeringen, die per traject zijn vastgelegd:

  • Marke I: snelheidsbeperking, beperkingen voor de scheepvaart.
  • Marke II: volledig vaarverbod voor de beroepsvaart.

In juni 2024 werd Marke II op meerdere meetpunten overschreden, vandaar de stremmingen.

Rijkswaterstaat verwachtte dat de piek bij Lobith rond vrijdag 7 juni zou worden bereikt, waarna de waterstand zou gaan dalen. En inderdaad: na die piek kwam de vaart op de Rijn in ons gebied geleidelijk weer op gang. In de tweede helft van de week kregen we alsnog de eerste schepen te zien, al was het water nog hoog en de stroom nog sterk.

De Moezel: ook geen succes voor de fotograaf

Als uitje hadden we een dagtrip naar de Moezel gepland, een andere prachtige rivier niet ver van Sankt Goar. Ook daar hoopten we op mooie scheepvaartfoto's. Maar ook de Moezel had andere plannen: de rivier was die dag gestremd vanwege onderhoudswerkzaamheden. Geen schepen te bekennen.

We hebben er desondanks heerlijk van genoten. De Moezel is een rivier om van te houden, met haar glooiende wijnbergen, rustige dorpjes en het kabbelende water. Zelfs zonder binnenvaart is het er goed toeven. En soms is dat ook een les voor een spotter: niet elke dag aan het water hoeft draaiende schroeven en rookpluimen op te leveren.

Toch geen mislukte vakantie

Terug in het Rijntal, met een biertje op een terrasje aan het water en de stroom die langzaam zakte, besefte ik dat ook dit bij het spotten hoort. De natuur bepaalt de agenda, niet de spotter. En als het water uiteindelijk weer zakt en de eerste tanker voorbijkomt in het gouden avondlicht, dan is die foto des te meer waard.

Toen de stremming was opgeheven en de vaart weer op gang kwam, begon het spottersavontuur pas echt. De schepen in de opvaart hadden flink wat te stellen met de nog altijd sterke stroming, sommige zelfs met een sleepboot als voorspan om voldoende kracht te hebben tegen het water in. Voor de afvaart was even geduld nodig, want die schepen scheerden met flinke snelheid door de bochten bij Sankt Goar en de benauwde Loreley. Een spectaculair gezicht, en precies het soort moment waar je als spotter voor leeft.

Sankt Goar als spotterbestemming

Drukke vaarroute

De Midden-Rijn is een van de drukst bevaren rivieren van Europa. Onder normale omstandigheden zie je hier non-stop motorvrachtschepen, tankers, duwstellen en hotelschepen voorbijkomen.

🏰

Loreley om de hoek

De legendarische Loreleyrots ligt op een steenworp afstand. De rivier wordt er smal en bochtig, waardoor schippers er extra alert moeten zijn. Een fantastische spotlocatie.

📷

Dicht langs de oever

De schepen varen er dicht langs de oever, het uitzicht is ronduit spectaculair en de wijnbergen op de achtergrond maken elk plaatje af.

Wat ik ervan geleerd heb

Een paar dingen om mee te nemen voor wie zelf een spottersweekend aan de Midden-Rijn plant:

1
Check vooraf de waterstanden. De website van Rijkswaterstaat (waterberichtgeving.rws.nl) en de Duitse pendant ELWIS geven actuele waterstanden en eventuele beperkingen voor de scheepvaart.
2
Plan een plan B. Als de vaart stilligt, zijn er genoeg alternatieven: de kastelen langs de Rijn, een bezoek aan Koblenz waar Rijn en Moezel samenkomen, of een treinrit langs de oever.
3
Geduld loont. Als de vaart na een stremming weer op gang komt, is het vaak razend druk. Schippers willen verloren tijd inhalen, en dat levert spectaculaire spotmomenten op.
4
Let op het licht. In het Rijntal staat de zon door de hoge oevers vaak laat op en gaat ze vroeg achter de heuvels. Plan je foto's rond het beste licht, vroeg in de ochtend of in het gouden uur.

Wie zelf naar Sankt Goar wil voor een spottersweekend: het is een aanrader. De Loreley ligt op een steenworp afstand, de schepen varen er dicht langs de oever en het uitzicht is ronduit spectaculair. Maar onthoud: de Rijn doet wat zij wil, en dat is precies wat haar zo bijzonder maakt. Terug in Born aan het Julianakanaal weet ik het weer: elk water heeft zijn eigen ritme, en juist die afwisseling maakt het spotten zo verslavend.

Hieronder enkele foto's van de 1300 die ik die week gemaakt heb.

✍️

Wilt u ook uw verhaal delen?

Heeft u zelf een onvergetelijke reis aan boord van een binnenvaartschip beleefd? Of beschikt u over mooie foto's en een verhaal dat u graag wilt delen met andere binnenvaartliefhebbers? Stuur uw bijdrage in en wie weet staat uw verslag binnenkort op Binnenvaartspotter.nl!

📧 Stuur uw verhaal in